04 Дек Неспроведување на пресудите на ЕСЧП во Турција

Република Турција, како потписничка на Европската конвенција за човекови права (ЕКЧП), е обврзана со одлуките на Европскиот суд за човекови права (ЕСЧП). Неодамнешните случувања во предметите на Осман Кавала и Селахатин Демирташ го изнесоа на виделина неспроведувањето на пресудите на ЕСЧП од страна на турските судови, а со тоа покрена значителна правна загриженост во однос на почитувањето на меѓународните стандарди за човекови права и владеењето на правото во турскиот судски систем.

Предметот на Осман Кавала:

Осман Кавала е бранител на човекови права, застапник за мир, угледен бизнисмен и застапник за граѓанско општество, осуден во 2022 година на тешка доживотна затворска казна, поради неговата наводна вмешаност во протестите во паркот Гези во 2013 година., Во својата пресуда од декември 2019 година, ЕСЧП заклучи дека притворот на Кавала е политички мотивиран и нареди негово итно ослободување. За жал, турските власти сè уште ја немаат спроведено оваа пресуда, што резултира со континуирано кршење на правата на Кавала и предизвикување загриженост за независноста на судството.

Предметот на Селахатин Демирташ:

Селахатин Демирташ, поранешен ко-претседател на Народната демократска партија (ХДП), е притворен од 2016 година под обвинение за дела поврзани со тероризам. Во одлуката донесена во 2018 година, ЕСЧП утврди дека притворот на Демирташ е несооодветен и наложи негово ослободување. И покрај оваа јасна правна директива, турските судови досега ја немаат спроведено пресудата на ЕСЧП, продолжувајќи на тој начин со практика која е во спротивност и со меѓународните норми за човекови права и со принципите на владеењето на правото.

Ова има неколку импликации врз принципите на владеење на правото и судството во Турција. Неспроведувањето на пресудите на ЕСЧП во гореспоменатите предмети ги поткопува основните принципи на владеењето на правото. Владеењето на правото бара законските одлуки да се применуваат непристрасно и доследно, без оглед на политичките ставови. Неспроведувањето на одлуките на ЕСЧП не само што го загрозува кредибилитетот на турското судство, туку и предизвикува загриженост во врска со посветеноста на државата кон меѓународните стандарди за човекови права. Предметите на Осман Кавала и Селахатин Демирташ претставуваат значителни правни предизвици за турскиот судски систем и неговото придржување до меѓународните стандарди за човекови права. Неспроведувањето на пресудите на ЕСЧП не само што претставува повреда на правата на засегнатите поединци, туку предизвикува и длабока загриженост во однос на интегритетот на турската правна рамка.

Меѓународната заедница изрази стравување во врска со неспроведувањето на пресудите на ЕСЧП од страна на турската влада во овие предмети од висок профил. Влади, невладини организации и меѓународни тела ја нагласуваат важноста од почитување на меѓународните правни обврски и повикуваат на ослободување на Кавала и Демирташ.