19 Kor Analiza e OSBE-së e praktikës gjyqësore kundër diskriminimit në Bosnjë dhe Hercegovinë

Misioni i OSBE-së në Bosnjë dhe Herzegovinë ka publikuar një raport që analizon 433 vendime gjyqësore në rastet e anti-diskriminimit, të nxjerra nga mesi i vitit 2018 deri në mes të vitit 2021. Raporti i Misionit flet për një rritje të padive dhe aktgjykimeve sipas Ligjit për Ndalimin e Diskriminimit (LPD). Kjo sugjeron një ndërgjegjësim të shtuar për këtë instrument ligjor jetik.

Praktika gjyqësore në shumicën e rasteve që thirret në këtë ligj mbetet subjekti i FBeH. Më konkretisht, gjykatat komunale dhe kantonale në Sarajevë procesojnë një shumicë të madhe të rasteve të antidiskriminimit të BeH. Kjo barrë e konsiderueshme në numrin e rasteve pasqyrohet në përpunimin e tyre mjaft të ngadaltë. Në këtë pikë, duhet të theksohet se ende mbetet nevoja për procesim të përmirësuar të rasteve, dhe se veçoritë e sistemit të menaxhimit të rasteve (CMS) duhet të përdoren plotësisht që të merren informacione të sakta statistikore në lidhje me zhvillimet e fundit me dosjen e rasteve kundër diskriminimit. Trendet e vërejtura tregojnë rritje të dukshme në ndërgjegjësimin për këtë instrument ligjor. Megjithatë, të dhënat empirike vazhdojnë të sugjerojnë se shumica e viktimave të diskriminimit nuk përdorin mbrojtje gjyqësore kundër diskriminimit. 

Një numër çështjesh strukturore potencialisht po e ulin besimin që qytetarët po i japin këtij mjeti juridik. Për shembull, individët mund të zmbrapsen për të kërkuar procedura ligjore në lidhje me diskriminimin për shkak të zgjatjes së vazhdueshme të rasteve dhe, rrjedhimisht, për shkak të përmasave historikisht të ulëta të vendimeve në favor të paditësve. 

Ekziston gjithashtu një nënpërdorim i përgjithshëm i masave ose procedurave të përkohshme për mbrojtjen kundër viktimizimit. Referencat e kufizuara në arsyetimin e gjykatave lidhur me praktikën gjyqësore dhe detyruese të GJEDNJ-së, ose praktikën gjyqësore autoritare të GJEDNJ-së, theksojnë nevojën për edukimin e mëtejshëm të gjyqtarëve.

Në fund, diskriminimi mbetet një sfidë në shoqërinë e Bosnjës dhe Hercegovinës. Pavarësisht zhvillimeve institucionale dhe legjislative në kuadrin kundër diskriminimit, mbetet mjaft shumë për t’u bërë. Kjo vlen në veçanti në lidhje me zbatimin e këtij ligji, zbatimin e tij të qëndrueshëm dhe adresimin e çështjeve praktike të identifikuara në këtë raport.

Raportin e plotë mund ta gjeni këtu: https://www.osce.org/mission-to-bosnia-and-herzegovina/542841

Referencat nga faqja e OSBE-së